Jump to content
HB

Brygging av maltøl på Morgedalsvis

Recommended Posts

normal_famile_258~0.JPG

Brygginga starter med innkjøp av 50 kg malt. Til dette ølet bruka vi 25 kg pils og 25 kg pale ale.

Dette legg vi i blaut om kvelden, Dagen etter går reveljen 06.30. Da er første jobb å fylle på med varmt vatn (ca 90 liter) og begynne å fyre under kjelen. Første mesketemperatur er 50 grader C. Da skal ølet stå i en time. De andre mesketemperaturene er 62 grader (i 2 timer), 70 grader (i 1 time) og tilslutt 78 grader. Mesketemperaturene er viktig for å få ut søtstoffene av maltet.

 

malt%C3%B8l02.JPG

Etter mange forsøk på elektriske duppedingser har vi endt opp med et vanlig termometer uten batteri.

 

malt%C3%B8l03.JPG

Briskeløget koker vi i en gammel varmtvannstank som er skjært til med en vinkelsliper (150 liter). Dette skal koke i ca 1,5 time.

 

malt%C3%B8l04.JPG

I røstekaret blir vørteren og briskeløget blanda. Det blir så tappa ut i botn av karet. Det er viktig å ta seg god tid i dette arbeidet. Av 50 kg malt tapper vi ut 180 liter vørter.

 

malt%C3%B8l05.JPG

Å det er et slit å brygge godt maltøl... :D:D

 

malt%C3%B8l07.JPG

Neste steg i prosessen er å koke ølet slik at vi får skilt ut eggekvitestoffene i ølet. Vi koker i ca 1,5 time og bruker en tommestokk får å få det helt nøyaktig. Mot slutten av kokinga har vi i humle. Vi bruker 150 gr. Saaz humleblomst og 100 gr. Saaz humlepellets. Vi har også i 30 gr. klaringsmiddel og litt kandis for fin farge.

 

malt%C3%B8l09.JPG

Hurtig nedkjøling til gjæretemperatur er viktig. Vi bruker en kjøler laget av 10mm kobberrør til formålet.

 

malt%C3%B8l10.JPG

Gjæringa foregår i plastkar i et snekkerrom med kontrollert varme. Vi rører ut gjæra i litt øl slik at vi er sikker på at den går. Klokka er no 18.00 og 150 liter øl starter å gjære.

 

malt%C3%B8l11.JPG I tillegg til det vanlige maltølet lager vi også tynnøl. Dette må vi tilsette ekstra sukker for å gjære. Dette er fint øl å gi bort til svigermor :twisted: , :evil: mødre og andre tørste naboer :evil::evil:

 

malt%C3%B8l12.JPG

Etter 4-5 dager gjæring er ølet ferdig og vi har oppskåk. Da inviterer vi naboer og andre som er glad i godt øl. Etter tradisjon skal 10% av ølet bli drukket opp på oppskåka.

 

malt%C3%B8l14.JPG

Det er viktig å ta var e på kvar en dråpe av dette ølet. Om det ser dårlig ut no blir det klar etter noen dager.

 

malt%C3%B8l16.JPG

Glasset til venstre er juleølet 2007. Det er brygget på pale ale og münchner malt. Til høgre er det nye ølet.

 

malt%C3%B8l17.JPG

Etter å ha vasket hundrevis av flasker er et tappeanlegg med co2 et must. Det er stor forskjell i smaken med og uten co2. På bildet er et 50 liters bryggerifat.

 

malt%C3%B8l18.jpg

Dette bildet taler vel for seg selv... :D

Edited by Guest

Share this post


Link to post
Share on other sites

Hmmmm. Dette så artig ut. Ble endel tørst av det siste bildet, men husker fremdeles kvelden i går :?

 

Blir ølet lagret med CO2, eller er det noe dere setter til rett før ølet skal benyttes?

 

35 VRM

Share this post


Link to post
Share on other sites

Ja det er moro og brygge øl,me er sammen ein heil dag,og i tilleg til brygging får me løst veldig mange verdens problem :?:?

 

Fylden på ølet varierar med kva slaks malt me brukar,til jul vill me ha eit tykkare og fyldigare øl då brukar me Mynkjner malt og paleale. På sommaren vill me ha ein lettare utgave ,så då er det pilsner malt som gjelder,men uansett blir saken mykje bedre og fyldigare en vanleg pils,Ølet skall ha 7 smakar Ølsmak,Maltsmak,Humlesmak,Søtsmak,Røyksmak,Briskesmak,Meirsak,og blir ølrt for gamalt kjem den 8 smaken og det er Gniarsmaken,og det er ei stor skamm og få den!!! :oops:

 

Etter att ølet har blitt klart så må ein ha det over på flasker eller anna egnet,eg blei lei og vaske 60 vinflasker så eg kjøpte fat og co2 annleg,det sparer meg for mykje vasking av flasker og eg synest att ølet blir bedre med kullsyre,og holder seg lengre på fat.

Share this post


Link to post
Share on other sites

HB, dette såg steikandes flott ut. Og ser at det omtrent samme prosedyre som eg lager mitt øl på, men du er litt flinkere på det med meske tempraturer. Og det er rett det som blir gjort der med lavere temperaturer.

Me skolder malten på ca 90 - 95 grader, og lar det stå over natta på rosten, slik at me får ut det meste av søtstoffet, men ikkje alt.

 

Men det var artig å sjå ein tilsvarende tråd på dette og lengselen etter juleølet er i gang. Skal kanskje brygge i sommer, men du veit kanskje korleis det er med brygging i hundedagene. Det er fyfy... Så me får sjå.

 

Har enno 6 -7 liter igjen av juleølet og seinest i går var eg borte hjå naboen med ei flaske. No er det over halvt å gammelt og klarg og fint som cognac. Men det er litt gammel smak på det no...

 

Flott tråd og fine bilder. :D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Takk for at du likte tråden Mauser68,

Ølet som eg har på flasker kan halde seg i 1 år vist korken er bra,men då har det blitt litt gniar smak på det,er ein uheldig med korken kan ølet smake gammalt etter 1 måned.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Joda alltid kjekt å sjå korleis andre gjere, ting som ein driv på med sjølv.

Har tenkt mange gonger at det hadde vore artig å sett ølet på flasker, men har dårlig erfaring med eplesider på det området, so eg har rett å slett ikkje tatt sjansen på det. Men får prøve det ein gong også. Har ein skikkelig korke utstyr, so bør det vel gå greitt det når gjæringa er stoppa. :)

Share this post


Link to post
Share on other sites

Morro att dikkån lika tråden,for 50 kg malt betalar me sa 1000 kr og så kjem litt humle,gjær og kandis sukker

så for 130l ferdik malt øl kostar det kånn i reine pengar sa 1400 kr.

Og det er vell anvente penger :D:D:D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Meinar at eg betalte litt under det som du betalte for maltet sist. Trur eg betalte ca 600.- for 40 Kg malt her til jul. Meinar at med sukker, gjær og humle så kom eg i ca 800-900.- for heile ladninga på nesten 120 liter. Så eg rekna ca 7.- for literen. Men her selger dei utrulig mykje malt og det er kanskje litt konkurranse på prisene som gjer det.

 

Alikevel langt under det ein kjøper vanlig pils for og så får du øl som smaker malt ikkje berre tynt pissøl, som ein må gjette kva det er laga av.

 

Brygging er kjempeartig og ikkje minst så smaker det ØL !! :D

 

Og for andre som ikkje kan brygge sjølv, så er det masse info på nettet om dette. Det skal heller ikkje all verdens utstyr til. Du kan i praksis lage dette på et vanlig kjøkken men i mindre kvantum. Så det er berre å sette igang folkens.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Når det gjeld brygging av øl kan det vera klokt å skaffa seg ein del kunnskapar om malt, gjær, humle, gjerne vatn og reinsemd. Særleg det reinsemd!

På nettet fins det mykje stoff på norsk og engelsk som kan hentast ned.

Det er verdt å ha peiling på optimal Ph-verdi, val av temperatur for alfa- og betaenzym, kva som fører til høgst utteljing av maltet, kva er det som fører at det er garvesyra i ølet og overtrua på den gamle gjærstammen etter oldefaren. Mykje er enno slik som gamle professor G. Olufsen viser til i "Anvisningen for Land-Almuen til at brygge Øl". Eit skriv uttdelt paa Kongelig Bekostning, København frå 1812 og trykt hjå Christopher Græbe der Olufsen skriv:

"Endskjønt Øl er en Drik, som har været i Brug fra de aller ældste Tider af, og hvis Tillavning nuomstunder er almindelig i alle nordike Lande, er det dog langt fra at det Øl, som brygges i Landhuusholdninger og de smaa Kjøbstæder er af saa god beskaffenhed som det kunde og burde være.

........

Man kunde altsaa vente at den Konst at tillave den eneste sunde yndede og almindelige Drik, som de nordiske Lande have, maatte være bragt til den høiste Grad af Fuldkommenhed. Erfaring lærer imidlertid det modsatte. Virlelig godt Øl er en sand Sjeldenhed i Danmark og Norge. Sædvanligen er det for sødt, tykt, uklart, og bliver let surt."

Sjå innom http://www.norbrygg.no, http://www.realbeer.com og - gløym ikkje: http://www.howtobrew.com/

 

Kva fører med seg å meiska på 67 grader Celsius?

 

http://www.maltbua.no/ sel brødgjær i Joker-butikken, men det er å banna høgt i kyrkja å bruka det til ølbrygging.

 

Lukke til!

Share this post


Link to post
Share on other sites

Takk for mange svar :D:D:D:D Har farta litt rundt i nabolandene og smaka på utenlandsk øl, men hjemmeøl er nok noe av det beste 8)8)

Vi er enige i at renslighet er veldig viktig når en brygger øl. Vi vasker alt utstyret når vi setter det vekk og når vi tar det fram og starter på ny brygging.

Når det gjeld mesketemperaturene vi bruker er dette hentet fra gamle kilder her i Morgedal. Slik vi har hørt vil ulike proteiner i maltet spaltes ved ulike temperaturer. Vet ikke om 67 grader er det viktigste mesketemperaturen men det er ihvertfall den temperaturen maltet står med lengst. Det som er sikkert er ihvertfall at ølet blir godt.

Har også hørt at lave mesketemperaturer gir et øl med lite smak og sterk styrke og høye mesketemperaturer gir et øl med kraftigere smak og svakere alkoholstyrke. Er det andre som har hørt det samme og vet om dette stemmer?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Brygging av årets juleøl starta ein grytidleg oktoberdag. Men allerede dagen før hadde vi vært hos den lokale maltpusheren i bygda. Han er billig i starten, men aukar på prisen når ein blir avhengig av stoffet :mrgreen::mrgreen::mrgreen: .

ol-kammeret01.JPG

Kornet blir kvarna på ei heimelaga kvern slik at det er bare ferske ingrediensar i ølet. Ein 25kg sekk går unna på eit blunk.

ol-kammeret01_%283%29.JPG

Årets juleøl består av 25kg münchnermat, 25kg paleal, 10 kg pils, 2 kg mørk karamelmalt og 200 g sjokolademalt.

ol-kammeret01_%284%29.JPG

06.30 starter reveljen og bålet tennes. Det var fint vær og vi så lyst på arbeidet og livet foran oss. :lol::lol:

ol-kammeret01_%285%29~0.JPG

Meskinga foregår etter samme oppskrift som sommerølet som vi har skrevet om tidligere. På bildet ser vi ølet etter ein time ved 70 grader. Vørteren er blitt mørk og søt og vi aner allerede no eit tykt juleøl.

ol-kammeret01_%287%29.JPG

Ein heil dag med ølbrygging tar på kreftene og ein solid middag gjør underverker. En stor takk til drytech 8)8)8)

ol-kammeret01_%288%29.JPG

For å gjøre ein ny vri på lettølet vart det i år kjøpt inn ein sekk med spraymalt. Et forferdelig kliss, ein slags melis som limar seg til alt! men resultatet vart bra.

ol-kammeret01_%2811%29.JPGol-kammeret01_%2812%29.JPG

No satte vi ein ny rekord med 210 liter vørter til innkoking. Her må ein vere på varmen som ein smed for at dei dyre dråpane ikkje skal koke over. Nye og større bryggekjel er bestilt.

ol-kammeret01_%289%29.JPG

Etter 90 minutter koking hadde vi 185 liter tykkøl og 60 liter spissøl. Spissølet gjæres på to 30liters vinballong og tykkølet gjæres på ein stor plastdunk. En tommelfingerregel er at ølet gjæres til humla har falt til bunns, ca 4 dager.

ol-kammeret01_%2813%29.JPGol-kammeret01_%2814%29.JPG

Gode vener bes til hus og på oppskåke blir ølet testet. På grunn av dårlige erfaringer prøver vi å legge oppskåke til en vekedag. :mrgreen::mrgreen::mrgreen:

ol-kammeret01_%2815%29.JPGol-kammeret01_%2816%29.JPGol-kammeret01_%2817%29.JPG

Nye invisteringer er gjort i kjelleren slik at ølet skal smake best mulig. Her er dei ei kran for tykkølet og ei for spissølet, begge med tidslås, Kranene er bare åpne fra fredag etter arbeid til søndag før messa. Nytt av året er også egne etiketter til ølet.

ol-kammeret01_%2819%29.JPGol-kammeret01_%2818%29.JPG

Edited by Guest

Share this post


Link to post
Share on other sites

HB, dette såg veldig fristande ut, det må eg verkjeleg sei. Er enno et par veker til at eg skal lage mitt julebrygg, men gledar meg stort til prosessen. Takk for flotte bilder, og håpar at oppskåka går bra og at ølet smaker !! :mrgreen:

 

Kjørte forresten forbi Morgedal i helga, synd eg ikkje visste dette, så skulle eg tatt ein tur innom deg, dersom det hadde passa, hadde vært artig å fått med ein liten smaksprøve av ditt øl. :D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Takk for det Mauser,oppskåke gjekk bra og ølet smaka godt,det blei eit tykt og smaksrikt øl.

 

Du skulle sefølgeleg tatt ein tur oppom til meg,så skulle du ha fått med deg smaks prøve,du får sende meg ein pm neste gang du planlegger tur til telemark.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Bra at både oppskåka og ølet gjekk bra med. :)

 

Vel, det er desverre ikkje så ofte eg er forbi i dei kanter HB, men pleier å ta meg ein tur ned til Drangedal på jakt uti Oktober, så eg var der nede ein tur no i helga. Bomtur desverre, men det var nydelig vær og me fekk oss ein flott tur alikevel.

 

Men eg får heller ha det i tankene, til neste år, så får eg ta meg ein tur. :D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Det er ikkje så ofte eg reiser forbi Voss heller ,men gjer eg det så skall eg ta med smaks prøve til deg.

 

Du får ta og legge ut bilde frå brygginga di,sammen med oppskrift,moro og sjå korleis du gjer det.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Å dæven HB, det så jo helt fantastisk ut!! Tror jammen jeg må ta en tur innom å få en smaksprøve neste gang jeg er på de trakter! :D

Share this post


Link to post
Share on other sites
HB, den er grei, du får snakke til, hvis du er vestover.

 

Legg ved link til brygginga mi, trudde du hadde sett denne tråden før, men her er den :

 

http://www.kammeret.no/forum/viewtopic.php?f=5&t=436

 

Eg har studert tråden din mange ganger,artig att me bryggar på ulik måte.etter som eg har lest i gamle bøker og blitt fortalt av min far så brygga dei slik som du gjer her i gamle dagar.

 

Eg mente,vist du tar bilde frå brygginga av det nye ølet så får du legge dei ut på tråden din

Share this post


Link to post
Share on other sites

Aha, det var det du meinte ja. Ja eg får sjå om det ikkje blir et par bilder av brygginga i år også, alltid morro å sjå tilbake på slike ting.

Ja eg har blitt lært opp av far min, og far til kompisen min, og dei har vel blitt lært opp av sine foreldre igjen, så det er nok av gammel resept.

Men faktisk, det med meske temperaturer, det er nok meir riktig, slik som dei gjer det i Hardanger. Me har kokende vatn i, når me mesker, og det blir ikkje skikkelig utnytting av maltet på den måten, men sånn er det gjort før, og sånn blir det nok gjort framover også.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Takk for mange svar :D:D:D:D Har farta litt rundt i nabolandene og smaka på utenlandsk øl, men hjemmeøl er nok noe av det beste 8)8)

Vi er enige i at renslighet er veldig viktig når en brygger øl. Vi vasker alt utstyret når vi setter det vekk og når vi tar det fram og starter på ny brygging.

Når det gjeld mesketemperaturene vi bruker er dette hentet fra gamle kilder her i Morgedal. Slik vi har hørt vil ulike proteiner i maltet spaltes ved ulike temperaturer. Vet ikke om 67 grader er det viktigste mesketemperaturen men det er ihvertfall den temperaturen maltet står med lengst. Det som er sikkert er ihvertfall at ølet blir godt.

Har også hørt at lave mesketemperaturer gir et øl med lite smak og sterk styrke og høye mesketemperaturer gir et øl med kraftigere smak og svakere alkoholstyrke. Er det andre som har hørt det samme og vet om dette stemmer?

 

Etter det jeg har lest meg til om mesketemperatur er grunnen til 67 grader at noen typer malt skal ha ca. 62-68 grader mens andre typer har ca.66 -72 grader så hvis disse typene meskes sammen skal du få ut søtstoffene i begge sortene malt.

Juleølet er forresten brygga no, skal tappes på flasker i midten av uka som kommer :mrgreen:

Share this post


Link to post
Share on other sites

Bra det er fleire som bryggar øl :D ,blei jule ølet vellykka sanders?

viss du har bilde av juleølet så legg ut,viss du vill!!

Share this post


Link to post
Share on other sites

Det meste av maltet som blir omsett over disk i dag er høgmodifisert og skal følgjeleg meiskast på eitt temperatursteg. Temperatursteget vel bryggjaren sjølv og vil liggja ein stad mellom 64 - 72 grader celsius. Valet av temperatur avgjerd korleis to enzynm arbeidar med å omdanna stivelse til sukker, gjærbart sukker og ikkje gjærbart sukker. Enzymet ved beta amylase jobbar best ved låg temperatur, kring 64 til 66 grader, vil omdanna mest mogleg av stivelsen til gjærbart sukker. Mindre smak og sterkare øl! Enzymet ved alfa amylase jobbar med å dela opp stivelsen ved temparaturområde 68 til 72 grader gir eit smakfult øl, men svakare. Alfa amylase deler opp sukkeret i lange bindingar og beta amylase i korte. Kort fortalt fungerar dette best om alfa og beta kan samarbeida om oppdelinga, derfor er ein temperatur på om lag 67 grader eit bra val. Kjennskap til kva enzym eigentleg betyr kan vera svært nyttigt. Gunstige forhold for enzym kan gjera at ein prosess tek 10 sekund mot elles 100 år.

Set ein til 2,5 liter vatn pr. 1 kg malt og lett dette stå i 1 time der temperaturen er 67 grader vil meisken vera klar til tapping. No hevar ein temperaturen til 78 grader ved å tilføra skyllevatne med høg temp. Kvifor eigentleg 78 grader? Svaret er kort og einkelt; for å unngå garvesyra som er i kornhuset. Går ut frå at alle gamle røynde ølbryggjarar med meisking med kokande vatn har smakt og oppdaga dette når ølet får stå nokre månadar. Det smakar som ein drikk der teposen er gløymt i koppen ein halv time.

 

Gjær

Brødgjær er for slabbedaskar og heilt hinsides.

Kjøp ølgjær, og ha nok gjær. Set forgjæring.

Bryggjaren lagar vørter og gjæren lagar øl!

Det er verdt å leggja seg på minne at gjæren formeirar seg så lenge den har oksygen. Vørteren som er kokt 1 time har lite oksygen att etter at den er kjølt ned til omlag 20 grader. Følgjeleg må ein prøve å få oksygen inn i vørteren ved hjelp av akvariepumpe med tilhøyrande steinar eller piska/rista vørteren før ein set til gjær. Mange, mange gjærceller trengs for å omdanna sukker til CO2 og alkohol. Blir det få, - så blir dei slitne og går til ro.

Sukker i ølet er bannlyst!!!! Kjøp heller ei flaska 60 på polet og drikk attåt.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Sevenr, du ser ut til ha god peiling på dette med gjæring og temperaturer. Men det med å ikkje ha sukker i, det er eg delvis ueinig med deg i. Greitt for å holde seg innanfor naturlige råstoff, men som eg skreiv ein gong tidligere, så meskar me med alt for høg tempereratur, dermed får ein heller ikkje utnytta alt søtstoffet i maltet. Dette kompenserar me, med å tilsette sukker. I fjor var det snakk om 2 kg sukker på ca 120 liter brygg.

Og brygget/ølet blir ikkje dårlig av å ha sukker i. Det som er eller kan være problemet, er at hvis ein har i for mykje sukker i slengen, så legg dette seg på bunn i kjelen, og dette kan svi. Men med å tilsette moderate mengder, samtidig med å røre, så går dette meget bra. Og sjølvsagt, så må ein måle med oechlevekt, for å stoppe ølet, før alt sukkeret er gjæra ut. 25-30 oechlegrader stopper eg det på. Ettergjæring på dunker, har eg funne ut er det greiaste for å få ølet til å holde seg lenger, og bli betre på smak.

 

Men takk for opplysninga, med prosessen, det der er greitt å ta med seg. :D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Mesking på for høg temperatur fører med seg følgjande:

Enzyma sluttar å virka på 76,5 grader! Det fører med seg at omdanninga av stive i maltet til sukker går tregt og det blir mindre med sukker. Kort fortalt, - mindre søtstoff. Utfordring: Gjer eit forsøk og prøv!

Sukker

Nokre tilfører kvitt/brunt sukker, ris, mais for på ein økonomisk billeg måte heva alkolhol mengda i ølet. Jamfør Budweiser frå Amerika kontra Tjekoslovakia.

Ei sluttoechelevekt på 25 til 30 grader skulle tilsei ei startvekt på 100 til 120 og det skulle munna ut i eit søtt øl på 7,5 til 8% alohol. Ølgjæren gir seg ved 8%. Ønskjer ein høgare alkoholinnhald er vingjær neste gjæringstrinn.

Sukker er det som skapar hovudbry i kroppen litt seinare. Den tyske Reinhetslova frå 1500-talet var ikkje så dum. Og i godt tysk øl blir den helden i hevd, - SUKKER? VERBOTEN!

 

Lager ølet på stål/aluminiumsdunkar som er reine, og det vil halda seg 1 - 2 år.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Til mauser68!

Eg skjønnar du likar eit søtt øl.

Prøv neste neste julebrygg med 25% karamellmalt og brygg 1:3. Karmellmalten blir ikkje omdanna til gjærbart sukker.

Skal du ha det litt mørkt øl så set til 5% sjokolademalt. Basismalt kan vera Palemalt.

Ei høvleg mengd Nothern Brewer bitterhumle, 7 - 9% styrke, saman med Hallertau til aromahumle, 3 - 4% styrke, og det blir eit bra øl til jul.

Tips: Pelletshumle er fint å ha i BH-pose under vørterkokinga.

 

For ein del bryggjarar er framstillngsmåten ein sterk religion. Nokre er til-og-med fanatikkarar som har tvangstankar attende frå tidleg på 1800-talet! He, he, he.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Ja sevenr eg sjønnar att ,eg og brygger kompisen er på amatørnivå i sammenligning med deg,bra du kjem med tips og råd til kån ammatør bryggerar,men me kjem nok til og ha litt kandis i vørteren uansett.nå hadde me 2 kg kandis på 210l vørter dette var for og få litt finare farge,om dette er bare tull det veit kansje du sevenr??

 

I vår så brygga me på pilsner malt og følgde samme meske tempraturar som me alltid har gjort.og fekk eit øl som var vesentleg sterkare enn vanleg(følte seg nesten som ein alkis vist ein tok meire ein eit glass :mrgreen::mrgreen:)har høyrt att brygging på pilsner malt gir eit sterkare øl enn bruk av mynkjner og pale ale veit du om dette stemmer?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Fint.

Stao pao!

2 kg kandis på 200 liter er fint. Er du ute etter litt mørkare farge og nøttesmak, så prøv med litt sjokolademalt eller mørkt karamellmalt.

Til ølet ditt bryggja på pilsnermalt og nokre spørsmål.

Var det eit overgjæra øl? Kor mykje malt nytta du?

Pilsenermalt gjev ikkje sterkare øl enn om du nyttar Palemalt. Munichmalt gjev mørkare og søtare øl.

Kva temperatur blei det meiska på? Kva gjærtype blei nytta?

Kva var temperaturen på vørteren då gjæren blei sett til?

Blei gjort ei oechelevektmåling av vørter før gjæring og tilfelle resultat.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Sevenr skreiv :

Ei sluttoechelevekt på 25 til 30 grader skulle tilsei ei startvekt på 100 til 120 og det skulle munna ut i eit søtt øl på 7,5 til 8% alohol. Ølgjæren gir seg ved 8%. Ønskjer ein høgare alkoholinnhald er vingjær neste gjæringstrinn.

Sukker er det som skapar hovudbry i kroppen litt seinare. Den tyske Reinhetslova frå 1500-talet var ikkje så dum. Og i godt tysk øl blir den helden i hevd, - SUKKER? VERBOTEN!

 

Jepp, det var vel det eg skreiv tidligare, med at eg brukar feil mesketemperatur.. Så det er derfor eg tilsett sukkeret. Ein bør halde seg under 100 oechlegrader, ellers så kan du få problemer med at ei ikkje får gjæringa til å fungere, sjølv med forgjæring, det har iallefall eg opplevd ei gong. Trur eg prøvde å sette i på nesten 120 grader. Det funka dårlig, Det stoppa opp på ca 50 grader, og det tok 3-4 dager til, før det var nedpå 45.. Så det ølet blei søtt kan du trygt sei... :)

Eg bruker stort sett 50 / 50 med Munchner og Paleale malt. Har hatt også et par kg med Engelsk karamell malt, men det gav ein brentsmak på ølet, så det kutta eg ut.

Men eg er delvis einig med deg, sukker skulle i grunn ein holdt seg borte frå.

Reinheitslova, ja ich weis, das ist verboten.. ! :mrgreen:

 

Ei sluttoechelevekt på 25 til 30 grader skulle tilsei ei startvekt på 100 til 120 og det skulle munna ut i eit søtt øl på 7,5 til 8% alohol. Ølgjæren gir seg ved 8%.

 

Hmm, blander du ikkje kortene litt her ? Du finn ikkje ut startvekta, på grunnlag av sluttvekta, men det er et delingsforhold på alkoholprosent iforhold til startvekt og slutt vekt. Hvis eg stoppar ølet på 20-25 grader, så betyr ikkje det at eg har begynt på 100-120. Eg kunne like gjere ha starta på 80 og stoppa den ved 25. Huskar ikkje i huggu korleis forholdet var, men det er sånn eg har lært det iallefall. Du kan finne ca alkoholprosen, ved å ta et delingsforhold mellom startog slutt vekt.

Men det du seier med alkohol prosenten, det stemmer. Det er fleire her i distriktet, som har skrytt av å hatt øl på 12-13%, men av alle prøver som er sendt inn til laboratoriet på Hansa bryggerier, så er det ingen som har kome over 10 % iallefall. Mitt øl, har vel lagt på ca 6-7% rundtom.. Og ja, eg likar at ølet har ein liten søtsmak, det gjer ølet fyldigare og rundare i smak. I kombinasjon med at eg kun brygger til jul, så treng eg ikkje å humle så mykje heller, så det blir ein veldig fin og fyldig maltsmak på ølet. Det er rett å slett lækkert ! :mrgreen:

 

Tips: Pelletshumle er fint å ha i BH-pose under vørterkokinga.

 

Pelletshumle er eg ikkje så glad i. Har test den ein gong, men den synst eg var litt for sær i smak. Den er veldig grei å brygge med, for alt avfallet, det blir silt av i slutten, men den er merkbart strammere i smak, i forhold til naturell humle, som ein doserer i samme vekt/liter forhold, som pelletshumle. Eg har krangla med ein kompis om dette her, han er garantert sikker på at eg tar feil, men eg er sær på humla, for humle er kun med for konservering skyld. Den er ein "inntrenger" i ølet, og eg er ikkje glad i humlesmaken, dersom den er for stram. Så eg bruker så lite eg kan av den.

Så eg bruker kun humle frå Apoteket, den syns eg faktisk er den beste. I forhold, så bruker eg ca 200 gram humle på 120 liter brygg.

 

For ein del bryggjarar er framstillngsmåten ein sterk religion. Nokre er til-og-med fanatikkarar som har tvangstankar attende frå tidleg på 1800-talet! He, he, he.

 

He, he, jupp, der har du meg i et nøtteskall. Eg er 100% klar over at det eg gjer med mesking er ganske så feil i forhold til det å få utnytta all søtstoff i malt. Dei som lager såkalla Hardangerøl, dei er faktisk meir oppeående ein Vossing, som stort sett koker mesken, he, he.. Men som bestefar, som far, så lager eg nok brygget på denne måten, men kanskje ein vakker dag... :mrgreen:

 

Men du kan tydeligvis masse om dette med brygging og prosessene rundt dette. Kva med å lage ein tråd med litt bilder og info om brygginga di ?

Har ein kompis ( samme kompis som eg krangla med pelletshumla over ) som lager ein nyyydelig pils, med undergjæing og pelletshumle, og den pilsen der, er meget god. For sterkt humla for meg, til å nyte i mengder, men alikevel, i forhold til alt anna eg har smakt av heimelaga pils, den absolutt beste som eg har testa ut. Den kan sammenlignast med tysk pils med bitterhumle. Det er veldig intressant med slike ting, så eg ber deg om å legge ut litt info og stoff, hvis du har på lager.

 

God helg !! :mrgreen:

Share this post


Link to post
Share on other sites

Et lite tips HB, eg lærte å bruke kandis i julebrygget, men det har eg kutta ut med no. Eg har ikkje merka noko savn etter kandis, så lenge eg bruker Munchnermalt. Den er som Sevenr skriv her, et malt som er mørkare og har masse søtstoff.

 

Sevenr, i år, så skal eg faktisk prøve å brygge uten sukker. Bestemte meg for dette for 2 minuttar sidan. Eg veit om fleire som ikkje har sukker i ølet sitt, og har fått et fabelaktig godt øl, så Sevenr, du skal få rapport om ca 1 mnd. :mrgreen:

Share this post


Link to post
Share on other sites
Fint.

Stao pao!

2 kg kandis på 200 liter er fint. Er du ute etter litt mørkare farge og nøttesmak, så prøv med litt sjokolademalt eller mørkt karamellmalt.

Til ølet ditt bryggja på pilsnermalt og nokre spørsmål.

Var det eit overgjæra øl? Kor mykje malt nytta du?

Pilsenermalt gjev ikkje sterkare øl enn om du nyttar Palemalt. Munichmalt gjev mørkare og søtare øl.

Kva temperatur blei det meiska på? Kva gjærtype blei nytta?

Kva var temperaturen på vørteren då gjæren blei sett til?

Blei gjort ei oechelevektmåling av vørter før gjæring og tilfelle resultat.

 

Mesketempraturen me brukar er fyst på 50 grader i 1 time

så på 62 grader i 2 timar

så til 68 grader i 1 time

og siste til 78 grader då er det over til røste karet.

 

Me hadde i 2,5 kg kandis og,men det var vell ikkje meire enn 180 l vørter.Kan det vera kandisen som gjorde att det blei sterkare?

me bruka 150 gram overgjær som blei sett til vørteren ved 28 grader.

og me tok ikkje oechelevektmåling av vørteren

dette var ølet me brygga i vår,og fylgde samma framgangsmåte nå i høst på juleølet,men meinar bestemt att ølet med pilsner malt

var sterkare enn jule ølet me brygga nå! :shock::shock:

Share this post


Link to post
Share on other sites

Til HB!

Skulle likt å vist kva maltmerke du nytta til det ølet du meiska.

 

Proteinrest på 50 grader i 1 time er lågt og lenge. Høgmodifisert malt skal ikkje ha proteinrest då proteina allerei under melting er brotne ned. Følgjene ved bruk av dette temperatursteget på høgmodifisert malt kan føra til kjøletåke; "chill haze" - uklart øl ved nedkjøling.

Tidlegare blei dette trinnet nytta på undermodifisert malt, men då gjerne 15 til 30 minutt.

 

Neste steget ditt var på 62 grader i 2 timar.

Konklusjonen må bli: Mykje gjærbarbart sukker som blir til alkohol, men tunnare øl.

 

Ønskjer du to-stegsmeisking så vel 1. steg på 64-65 grader i xx minutt, kanskje 20?, og neste steg på 68-69 grader i xx minutt.

Meisken vil vanlegvis vera klar til tapping etter 1 time om du har nyttar 1 kg malt til 2,5 liter vatn. Mindre vatn vil føra til raskare omdanning av stive til sukker og mindre gjærbar vørter. Ein tunnare meisk, rundt 4 liter vatn pr kg malt, fører til tunnare konsentrasjon av enzym og prosessen tek lengre tid.

Hev temperaturen til 78 grader og ta ut vørteren etter endt meisking.

 

Gjæring tilsett ved 28 grader er høgt og normalt vil temperaturen gå opp 1 - 2 grader under vekst/respirasjonsfasen. Prøv å få kjølt vørteren ned til omlag 20 grader. Under denne nedkjølinga kan ei akvariepumpa med steinar få stå å gå. Steinane deler opp lufta som inneheld 21% oksygen i små små luftboblar. Har ikkje dette utstyret? Ok, visp med ein drill, men ikkje etter at gjæring er komen i gang. Kanskje vørteren får nærare 8 mg oksygen pr liter, i allefall 5 mg! Oksygen + aminosyre gjer susen i den mangedobla formeiringa. Normalt skal gjæren vera ferdig til respirasjon etter 12 timar og så ta til med ein såkalla anaerob prosess. Det er ein prosess som ikkje treng oksygen. Gjæren omdannar no maltsukker til alkohol , kolsyra og andre bi-produkt. I dei 2 - 7 dagane som denne primærgjæringen går føre seg vil sukkerinnhaldet i ølet gå ned 1/3 - 1/4 av det det var ved start, OG (Orginal Gravity).

 

Til andre interesserte.

Det er godt mogleg å bryggja mindre mengde med maltøl, 20 liter, med rimleg utstyr. Største investeringa er eit stort kokebidne, men dette kan løysast svært rimeleg ved bruk av ein utrangert varmtvasstank som ein får gratis på søppelfyllinga. Sjå innom denne nettsida: http://www.norbrygg.no/

 

Tysdag kveld går eg av ettersøksvakt og kan smaka på juleølet. Alltid noko og gleda seg til! :)

Share this post


Link to post
Share on other sites

ol-kammeret01_%284%29.JPG

her er bilde av maltmerke me bruka,har aldri prøvd anna malt enn det,

på bilde er det mørk karamel malt og me hadde vell på 2 kg av det på juleølet.

 

Takk for gode råd, :D:D det må prøvast neste gang me bryggar.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Og som ikkje det er snart julaften, så dumpa det pinadø ein førjuls presang ned i postkassa mi i dag. 2 små nusselige flasker, med flott etikett. HB lova og sende meg smaksprøver, sidan eg ikkje har hatt tid til brygging i år.

 

Og det kan eg slå fast med ein gong, dei kan brygge øl i Morgedal også. HB skreiv at eg kunne få lov å poste dommen i tråden her, uansett om det var av negativ eller positiv karakter, så me snakker om ein mann med ryggrad her. :D

 

Eg skreiv i sms i dag HB, at eg skulle smake brygget i helga, men etter 3,5 time med juletrefest, og unger fulle av brus og tårer, så er det ingenting, som smaker så godt som eit glass brygg. Og eg har kun smaka det, med 2 små slurker foreløbig, så det er klart ikkje et 100% bilde, men alikevel. For å sei det sånn, så blei eg veldig positivt overraska. Eg smake på brygget først, og det var klart og fint, mørkt på farge og såg ut som juleøl skal sjå ut. Det var god maltsmak, passelig humla sånn som eg liker det, dvs ikkje for mykje humla. Det var ikkje tynt, og heller ikkje veldig tjukt, så fylden var midt på treet. Eg liker det litt tjukkare som juleøl, men det skal du ikkje ta så veldig hensyn til, det er min personlige smak. Det einaste eg kan pirke på, var ein ettersmak eg desverre ikkje heilt kunne plassere. Sånne smaker kan være så forskjellig årsak til. Og at eg ikkje kan plassere den smaken, det er ikkje akkurat negativt, sånn uten vidare. Men et eller anna var det i bakgrunnen der. Terningkast så vil eg plassere denne mellom 4 og 5. Et veldig godt øl, det må eg sei.

 

Spissølet, det har eg meir eller mindre gyngande grunn til å avsei dom på. For det første så har eg kun laga spissøl ein gong sjølv, og det var i starten når me begynte å brygga for ca 22-23 år sidan. Far min og kompisen lagde det tidligere, og det blei i grunn laga av 2 grunner. Grunn nr.1 var at ein skulle få mest mulig øl ut av maltet, grunn nr.2 var at ein skulle få et øl, som var sterk og lett å drikke.

Men spissølet faktiskt bra det. Kraftigt humla, det er ikkje mi sterkaste side, men sånn skal spissølet være. Og det var ein anelse maltsmak igjen. Så vil nok kunne gje det eit terningkast 4.

 

Så konklusjonen er at dei kan brygge øl i Morgedal og du skal meir enn gjerne få fylle opp postkassa mi igjen, når det måtte passe deg. Og skulle eg ramle forbi Morgedal, på veg til Drangedal igjen, så veit eg kor eg skal ta å svinge av for ein pause. :mrgreen:

 

Her er et bilde av flaskene, fine ikkje sant ? Og det som er inni, er minst like vel laga som etiketten. :D

HB_brygg.jpg

Share this post


Link to post
Share on other sites

Puhh.....!!!det var godt det gjekk bra,det skall litt til og sende øl til maltølets hovedstad! :mrgreen::mrgreen::wink:

Eg og brygger kompisen,synest att maltølet blei litt for lite homla,men det er smak og behag.

Den litt rare ettersmaken som du påpeka trur eg er røyksmak,men ut i frå erfaring så vill den forsvinne etter kvart som ølet blir oppdrikke!! :mrgreen:

 

Att spiss ølet blei gromsete forklara sevenr tidlegare i tråden,med att høgmodifiset malt kunne bli uklart ved nedkjøling,veit du om det er stemmer??

Share this post


Link to post
Share on other sites

He, he, du har ingenting å skamme deg over der HB, det er sant. Og som du sa så er det lite humla, men det gjer ikkje noko i dei kaldere årstidene. Det er helst når det er høg temperatur, du må bruke mykje humle. Eg likar ølet best når det er mild og fin humle.

Ja det kan være røyksmaken, det kan det være. Skal smatte litt på den seinere. Skal ha gamle sjefsbryggeren på besøk i jula ( fattern ! ) så me skal ta oss eit glas på julafta og kose oss med ein god sigar... Så skal eg pine han for ein kommentar også.. :mrgreen:

 

Ellers så er eg usikker på det med det maltet du snakka om på spissølet. Men det er godt mulig at det er grunnen. Kanskje Sevenr har ein kommentar til det ?

Share this post


Link to post
Share on other sites
He, he, du har ingenting å skamme deg over der HB, det er sant. Og som du sa så er det lite humla, men det gjer ikkje noko i dei kaldere årstidene. Det er helst når det er høg temperatur, du må bruke mykje humle. Eg likar ølet best når det er mild og fin humle.

Ja det kan være røyksmaken, det kan det være. Skal smatte litt på den seinere. Skal ha gamle sjefsbryggeren på besøk i jula ( fattern ! ) så me skal ta oss eit glas på julafta og kose oss med ein god sigar... Så skal eg pine han for ein kommentar også.. :mrgreen:

 

Ellers så er eg usikker på det med det maltet du snakka om på spissølet. Men det er godt mulig at det er grunnen. Kanskje Sevenr har ein kommentar til det ?

 

 

Takk for Mauser,du får legge ut dommen til sjefsbryggeren,når han har smakt på,det blir

moro og høyre kommentaren hans!!!!

Share this post


Link to post
Share on other sites

Jepp, eg har kjøpt inn 20 liter til meg og fattern i jula, skal hente det i morgen. Så det skal bli mass morro i jula, he, he..

Fattern kjøpte juleølet sitt av ein som var uheldig, så eg måtte kjøpe 10 liter til han også. Og han eg kjøpte det ølet av, lager stort sett øl for salg, men lager bra øl til jula, til seg sjølv og kjente. Så har gode forhåpninger der. :D

Share this post


Link to post
Share on other sites

Dette her ser bare utrolig morsomt ut! Særlig den tappekranen med co2, det skulle jeg gjerne ha prøvd på eget øll!

I forhold til dette her blir mitt eget øll rimlig puslete, men det smaker nå veldig godt og er en enkel variant som hvem som helst kan lage enten man bor i blokk eller på gård. Link til mitt einer øll finner dere her:

 

http://www.kammeret.no/forum/viewtopic.php?f=5&t=128

 

Mauser, du har ikke fått noe av meg enda, siden jeg har vært i sjøen hele desember og kommer ikke hjem før 02.01, men nettop derofr er det jo rikelig med øll igjen, og jeg lover å sende en flaske så snart jeg kommer hjem! Og i år var det utrolig bra!

Kansje jeg kunne ha sendt noen flasker til trådstarter også, og fått den ene tilbake tilfør CO2?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Hepp Fossdal. Det er ikkje så dumt det der ed Co2 og tappeanlegg. Han som eg brygger hos, har et sånt system i kjellerstua si. Han har kjølerom i kjelleren, med 50 liter alufat og triller inn fatet, når han skal ha ein tår eller har besøk. Men til gjengjeld, så brygger han stort sett pilsner øl, og ikkje brygg, så det blir ganske så bra må eg sei.

 

Ikkje stress med det brakeølet Fossdal, og send ein 0,5 liters flaske, det er nok til smaksprøve og så slepp du å bli flådd av posten. Hvis det ølet som eg kjøper no er rimelig bra ( som eg trur det skal være ) så sender eg deg ein smaksprøve av det, og så får du av mitt øl seinere når eg lager det neste gong. :)

Share this post


Link to post
Share on other sites
Jepp, eg har kjøpt inn 20 liter til meg og fattern i jula, skal hente det i morgen. Så det skal bli mass morro i jula, he, he..

Fattern kjøpte juleølet sitt av ein som var uheldig, så eg måtte kjøpe 10 liter til han også. Og han eg kjøpte det ølet av, lager stort sett øl for salg, men lager bra øl til jula, til seg sjølv og kjente. Så har gode forhåpninger der. :D

 

Jaja men då er jo jula redda alikavell då mauser :mrgreen::mrgreen::wink:

 

Fossdal. co2 annleg gjer att,eg synest ølet blir friskare i smaken,og det blir ikkje så dødt og drikke,men nokon av gamlekara her i bygda,(som har brygga heile livet),vill ikkje ha øl med co2,det er og banne i kyrkja og servere dei øl med co2. :roll::roll:

Maltølet skall vera dødt og temperet ifølge dei,og greit nok det,smaken er som baken 8)8):wink:

Share this post


Link to post
Share on other sites

Jepp HB, det er rikelig nok med ølbryggere her i bygda som selger. Den lokale mesterskapen i juleøl som gjekk av stabelen her for nesten 14 dager sidan, så var det ikkje mindre enn 38-39 påmeldte. Og det er minst dobbelt så mange som ikkje melder seg på.. Så det er fullt mulig å få kjøpt her. Dei tar mellom 25.- og 30.- for literen. Men desverre så er det ofte litt tynt og billig det der kjøpe ølet, så det gjeld å finne seg ein som kan lage øl som ein liker.. :mrgreen:

 

Og det der med Co2, det kjenner eg meg igjen med. Fattern testa ut det der på 70 tallet, og eg skal love deg han fekk kjeft for det... :lol:

Share this post


Link to post
Share on other sites

Fossdal.Eg er sikker på att brisk ølet ditt smaker heilt utmerket,eg har brygga briskøl mange ganger og me gjer det stort sett på samme måte,noko av det viktigtigaste eg lærte når eg brygga brisk øl var og bruke ølgjær.det stemmer det som sevenr skriv tidlegare i tråder att matgjær er for amatører.

Eg hadde det litt travelt i går og såg ikkje siste linja, :oops: eg har ikkje utstyr til og tillføre co2,når ølet har kome på flasker,,eg har malt ølet på 50l bryggeri fat(som vist tilegare på bilde i tråden)og tillfører co2 direkte på fatet.

 

men kan sende deg ei smaksprøve av ølet mitt vis du vill???

(send meg addressa di på pm)

Share this post


Link to post
Share on other sites

Ja dette var interesant å lese for en trønder som er glad i øl. Visste ikke at de kunne brygge øl utenfor Stjørdalsområdet. Øl slutter vi å drikke når vi kommer i puberteten i trøndelag, resten av livet er for HB.

Men for rein interesse hadde det vært morsomt å smake på ølet ditt HB, er det mulig at jeg kan få en smak?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.


×
×
  • Create New...